• Berichtcategorie:Gezondheid

Kun je voldoende jodium binnenkrijgen met een volledig plant-based voedingspatroon? En waar moet je dan op letten? In dit artikel leg ik uit waarom jodium belangrijk is, waar het in zit en hoe je ervoor zorgt dat je voldoende jodium binnenkrijgt.

Jodium is een mineraal wat belangrijk is voor de werking van de schildklier. Zowel een teveel als een tekort aan jodium kan de werking van de schildklier verstoren, wat ernstige gevolgen heeft. Het is dus belangrijk om ervoor te zorgen dat je de juiste hoeveelheid jodium binnenkrijgt. Voor volwassenen is de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid (ADH) vastgesteld op 150 mcg, en de bovengrens op 600 mg. Voor bepaalde doelgroepen, zoals kinderen en zwangere vrouwen, zijn deze hoeveelheden anders.

Bronnen van jodium

In Nederland zit er van nature niet veel jodium in de voeding, en daarom wordt jodium toegevoegd aan brood, tafelzout en veevoer (zuivel). Wanneer je die laatste niet meer eet, is het dus goed om even te kijken of je uit andere bronnen voldoende jodium binnenkrijgt.

Brood

Brood is een belangrijke bron van jodium. Let erop dat aan biologisch brood vaak geen jodium is toegevoegd. Om dit te controleren kun je kijken of er ‘gejodeerd zout’ of ‘bakkerszout’ in de ingrediëntenlijst staat. Dit is speciaal zout wat in brood wordt gebruikt, waar veel jodium in zit. De ADH van 150 mcg zit in ongeveer 6 sneeën brood. Als je niet zoveel brood eet, of als je biologisch brood zonder jodium eet, is het belangrijk om na te gaan of je uit andere bronnen voldoende jodium binnenkrijgt.

Zout

Een andere bron van jodium is zout. Gebruik zout met mate en kies bij voorkeur voor dieetzout (bijvoorbeeld Lo Salt of Jozo bewust) met minder natrium, maar dus wel met jodium. Let op: dit zout mag je niet gebruiken bij een slechte nierfunctie en gebruik van plaspillen of ontstekingsremmers, omdat hier ook veel kalium in zit. Heb je een slechte nierfunctie of gebruik je dit soort medicatie? Dan is het sowieso belangrijk om met een diëtist te overleggen

In ongeveer 1 theelepel dieetzout met jodium van het merk Lo Salt, zit de ADH van 150 mcg jodium. Dit is ongeveer 1 gram zout, van de 6 gram die je in totaal op een dag binnen mag krijgen. Houd er rekening mee dat je het meeste zout binnenkrijgt uit andere producten, en maar een klein deel uit toegevoegd zout. Gebruik dus liever veel minder en sowieso niet meer dan 2 theelepels toegevoegd dieetzout per dag.

Zeewier

In zeewier en supplementen van zeewier, waaronder kelp, zit veel jodium. De hoeveelheid jodium hierin varieert echter sterk. Je kunt daarom beter geen kelp eten of suppleren, en ook beter geen ander jodiumsupplement op basis van zeewier gebruiken. Als je dit wel doet loop je de kans dat je veel te veel of veel te weinig jodium binnenkrijgt, wat de werking van je schildklier kan verstoren. Jodium halen uit brood en/of zout is dus verstandiger. Wil je wel graag zeewier eten, eet het dan af en toe en liever niet elke dag, en neem kleine hoeveelheden: per dag max. 0,5 theelepel dulse, 1 theelepel wakame, zeesla of Iers mos of 1 norivel.

Suppletie

Verder zitten in andere plantaardige producten kleine hoeveelheden jodium. Dit is niet genoeg om de aanbevolen hoeveelheid binnen te krijgen. Is een combinatie van de opties die genoemd zijn geen optie voor jou? Dan is het belangrijk om een jodiumsupplement te nemen. Je kunt dan 50-150 mcg kaliumjodide per dag nemen, afhankelijk van welke bronnen van jodium je al neemt en hoeveel. Kies het liefst een vloeibaar supplement, bijvoorbeeld van de merken Biotics of Paleo. Jodium zit ook in supplementen met kelp, maar daarin kunnen de werkelijke hoeveelheden jodium erg verschillen en veel te hoog zijn. Suppleer dus geen kelp. 

Tip: wanneer je een vloeibaar supplement gebruikt en de dosering van een halve druppel wilt nemen, kun je druppelen in een glas water, goed roeren, en de helft hiervan opdrinken

Wil je meer leren?

Hoe stel je een volwaardig plantaardig voedingspatroon samen, waarbij je alles binnenkrijgt wat je nodig hebt? Hoe haal je de meeste gezondheidsvoordelen uit jouw (deels) plantaardige leefstijl? En hoe bereik je jouw gezondheidsdoelen op lange termijn? Je leert dit allemaal in mijn online cursus Volwaardig Plantaardig. Klik hier voor meer informatie.


Cammelbeeck, T. (2017, 6 oktober). Test jodiumsupplementen. Geraadpleegd op 7 juni 2021, van https://www.consumentenbond.nl/vitamines-en-voedingssupplementen/jodiumsupplement-test

Teas, J., S. Pino, A. Critchley and L.E. Braverman. 2004.Variability of iodine content in common commercially available edible seaweeds. Thyroid, 14, 836-841. https://doi.org/10.1089/thy.2004.14.836

Voedingscentrum. (z.d.). Jodium. Geraadpleegd op 19 mei 2021, van https://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/jodium.aspx